Büyük ve Küçük İşyerleri

Küçük işyerleri, 500’den az çalışanı olan işletmeler, ABD ekonomisinde büyük bir yer tutar. Değişen ekonomik koşullara ve müşteri ihtiyaçlarına, üretim problemlerine yenilikçi teknik çözümlerle çabuk tepki verebilirler. 2004’te tarım dışı GSMH’deki payları yüzde 50,7’ye erişmiştir.

ABD Küçük İşletmeler İdaresi'nin ifadesine göre “ABD’deki yaklaşık 26 milyon firmanın çoğu çok küçüktür-yüzde 97,5 . . . ve 20’den az çalışanı vardır.” “Ancak toplamda bu firmalar tarım dışı gayrisafi milli hasılamızın yarısını oluşturmaktadırlar ve geçen on yılda yeni işlerin net yüzde 60 ila 80’ini oluşturmuşlardır.”

Birçok girişimci evlerinin garajında ilkel makinelerle üstün körü çalışarak işe başlamıştır. Bazı küçük işyerleri bir anda büyük, güçlü şirketler haline gelmişlerdir. Bazı örnekler: yazılım şirketi

Küçük bir işyeri olarak başlayan Federal Express, burada paketleri San Francisco’ya ve dünyanın her yerindeki başka yerlere teslim etmektedir. (© AP Images/Tony Avelar)

Microsoft, nakliye şirketi Federal Express, spor malzemeleri üreticisi Nike, internet servis sağlayıcısı AOL ve dondurma üreticisi Ben & Jerry’s.

Birçok işletmenin sahibi ve yöneticisi kadındır. 2002’de kadınların sahip olduğu işyerleri tarım hariç tüm ABD şirketlerinin yüzde 28’ini, tüm ABD çalışanlarının yüzde 6’sını ve tüm ABD işyeri kazancının yüzde 4’ünü oluşturmuştur.

Azınlık mensupları da birçok küçük işyeri işletmektedirler. 2002’de tüm tarım dışı ABD firmalarının yüzde 6,8’i İspanyol Amerikalılara, yüzde 5,2’si Afrikalı Amerikalılara, yüzde 4,8’i Asyalı Amerikalılara, yüzde 0,9’u Amerikalı Yerlilere ya da Alaska Yerlilerine, ve yüzde 0,1’i Yerli Hawaililere ya da diğer Pasifik Adaları Yerlilerine ait olmuştur.

Küçük işyerleri 153 milyonla, ABD özel iş gücünün neredeyse tam olarak yarısını istihdam eder. 2003’te ortalama bir küçük işletme tek bir noktada çalışmakta ve 10 çalışan istihdam etmekteydi; ortalama bir büyük işletme 61 noktada çalışmakta ve 3.300 çalışan istihdam etmekteydi.

Birçok ABD büyük ve küçük işyeri kamuya açık şirketler olarak organize olmuştur. Şirketler, özellikle işletmeleri başlatma ve büyütme için ödenmesi gereken paranın toplanmasındaki etkisini kanıtlamıştır.

Para toplamak için şirketler yatırımcılara hisse (varlık paylarının mülkiyeti) ya da tahvil (para kredileri) satarlar. Ayrıca ticari bankalar da büyük ve küçük işyerlerine doğrudan borç para verirler. Federal ve eyalet yönetimleri ayrıntılı düzenlemeler uygulayarak bu mali sistemin güvenli ve doğru işlemesini ve yatırımcılar için doğru bilgilerle verilen kararlar almaları için gereken bilgiyi sağlarlar.

Büyük bir şirket milyonlarca ya da daha fazla kişiye ait olabilir, bunların çoğu şirketin toplam değerinin çok küçük parçası değerindeki hisselere sahiptirler. Tüm ABD halkının yaklaşık yarısı doğrudan ya da yatırım fonu biçiminde ya da emeklilik maaşı yatırım planı dahilinde adi hisse senedine sahiptir.

Sermaye Piyasası ve Borsa Komisyonu başkanı Christopher Cox, 2007’deki bir konuşmasında, "Amerikalı çalışanların çoğunluğu sermaye piyasasının katılımcılarıdır" demiştir. “Amerikalı yatırımcılar için iyi olanın Amerikan halkı için de iyi olduğu gittikçe daha doğru-ve gittikçe daha açık hale gelmektedir.”

Çünkü hissedarlar genellikle şirketin işlerini kendileri yönetmezler, genel politika üretmeleri için bir yönetim kurulu seçerler. Şirket kurulları yönetim kurulu başkanı (CEO) gözetiminde günlük yönetim kararları alırlar.

CEO, kurul yöneticilerinin güvenine sahip olduğu sürece genellikle şirketi yönetmekte geniş bir özgürlük tanınır. Ancak hissedarlar, uzlaşmaya varıp, yönetimde değişiklik için zorlayabilirler. 2004-2006'da olağandışı zorlamalar görülmüş ve birkaç büyük şirketin kurulları başkanlarını ya da CEO’larını etik ya da performans eksikliği nedenleriyle istifaya zorlamışlardır.

Şirketlerin çoğu küçüktür; bazıları ise devasadır. Benzin fiyatlarının rekor düzeye eriştiği bir yıl olan 2006’da Exxon Mobil Corporation, ABD şirketleri arasında 347 milyar dolar hasılat üzerinden 39,5 milyar dolar kârla bir yıllık kâr rekoru bildirdi—dakikada 75,000 dolardan fazladır. Wal-Mart marketleri 2006 şirket hasılatları listesinde 351 milyar dolarla zirvedeydi.

Ama ABD ekonomisini asıl verimli yapan çalışanlar değil mi?